Kleuters zijn magisch. Ze leven nog helemaal in hun verbeelding, hebben een lijf dat volop in ontwikkeling is en dragen vaak grote gevoelens in een klein lichaam. Yoga sluit daar prachtig op aan, mits je afstemt op hun tempo en belevingswereld.
Yoga met kleuters is echt anders
Een yogales voor kleuters vraagt om iets anders dan lesgeven aan oudere kinderen. Waar een ouder kind al wat meer gericht is op techniek of concentratie, bewegen kleuters vooral vanuit fantasie en spel. Ze denken niet: ‘Ik doe nu de boomhouding’, Ze zijn de boom, de kikker, of de cobra.
Daarom zit een kleuteryogales vol speelse elementen: verhalen, dieren, geluiden, spel en afwisseling. We springen als kikkers, wiegen als bladeren, ademen diep als de wind en daarna liggen we stil als een steen. Juist die afwisseling tussen expressie en ontspanning maakt dat kleuters beter in hun lijf komen. Ze worden rustiger, zelfverzekerder en leren hun lichaam kennen.
Kleuters leven in hun verbeelding
Kleuters leren niet door stilzitten. Ze leren door te doen, te voelen en te spelen. In hun wereld is een mat geen mat, maar een vijver vol kikkers, of een tropisch eiland met allemaal dieren.
In het begin moest ik even wennen aan lesgeven aan deze doelgroep, want tijdens ‘volwassen yoga’ moet je stil zijn en gaat het om rust. Bij kleuters werkt dat anders en toen ik me overgaf aan hun ritme, merkte ik dat ik er zelf ook steeds meer plezier in kreeg. Hun fantasie en onbevangenheid werkt aanstekelijk. En juist daar, in die speelsheid, gebeurt er iets wezenlijks.
Kleuters leren met hun lijf
Wat kan mijn lijf eigenlijk allemaal? Dat is voor een kleuter geen theoretische vraag, maar het is een ontdekkingstocht die elke dag opnieuw begint. Door yoga leren ze hun lichaam kennen: balans houden, voeten stevig neerzetten, springen, rollen, ademen, voelen en ontspannen.
Dat is wat mij betreft essentieel. In het reguliere onderwijssysteem, dat vaak vraagt om stilzitten en presteren, biedt kinderyoga iets anders: een plek waar beweging, expressie en gevoel wel mogen.
Juist voor kinderen die moeite hebben met regulatie, concentratie of zelfvertrouwen, zie ik de kracht van yoga. Onderzoek onderschrijft dit. In een studie van Flook et al. (2015) bleek dat jonge kinderen die regelmatig yoga- en mindfulnessoefeningen deden, beter konden omgaan met stress, hun aandacht langer konden vasthouden en empathischer gedrag vertoonden.
Een jongen die me raakte
Op de bso waar ik werk, is een jongetje dat me raakte. Een kleuter die door zijn thuissituatie al veel heeft meegemaakt. Hij is snel boos, dominant in zijn spel en altijd op zijn hoede. Ik twijfelde even of hij zou openstaan voor yoga, maar hij deed met alles enthousiast mee! Elke houding, elk dier, elke beweging. Ik gaf hem een compliment en hij ontspande. Een maand later deed hij weer mee. Hij wist nog precies wat we hadden gedaan en deed het vol trots voor aan de groep.
Dat raakte me, omdat ik een andere kant van hem zag. Een kind dat plezier had, dat zich zeker voelde en dat zichtbaar genoot. Hij werd niet alleen door mij gezien, maar ook door de groep. De yogales gaf hem even een andere rol. Niet het kind dat ‘lastig’ is, maar het kind dat iets moois kan laten zien vanuit zijn hart.
Daarom geef ik yoga aan kleuters
Wat ik kinderen gun, is niet nog een plek waar ze stil moeten zitten of iets moeten leren. Er is al zoveel dat moet. Ik wil ze juist een ruimte geven waar ze mogen zijn wie ze zijn. Een plek creëren waar ze mogen bewegen zoals hun lijf dat vraagt, dromen zoals alleen kleuters dat kunnen en voelen wat er in hen leeft.
In die ruimte, tussen spel en stilte, zie en voel ik iets gebeuren. Ik voel de verbinding met de groep en de verbinding die de kinderen met zichzelf ervaren. Daarom geef ik yoga aan kleuters, omdat er niets mooier is dan een kind dat even helemaal zichzelf mag zijn.
Reactie plaatsen
Reacties